Μιρό - ο υπερρεαλιστής εικαστικός της Βαρκελώνης

07-La tierra labrada (1923-24) | E-Peristilo

Μιρό – ο υπερρεαλιστής εικαστικός της Βαρκελώνης

Ο σουρεαλιστής ποιητής Αντρέ Μπρετόν τον είχε χαρακτηρίσει κάποτε περίπτωση «καθυστερημένης εξέλιξης», αλλά και “τον πιο σουρεαλιστή από όλους μας”. Πιθανόν αναφερόταν στο γεγονός πως οι πρώτες  καλλιτεχνικές απόπειρες του Ζουάν Μιρό ήταν κάπως αδέξιες. Αργότερα όμως εξελίχθηκαν σε ένα από τα πιο ιδιαίτερα δείγματα που έχει να επιδείξει η σύγχρονη ισπανική τέχνη. Βαθιά επηρεασμένος από τις παραστάσεις που είχε από παιδί στην Καταλονία, συνομίλησε με τα συνταρακτικά γεγονότα της εποχής του. Κρατώντας όμως πάντα μια εσωτερική αποστασιοποίηση. Μιρό – ο υπερρεαλιστής εικαστικός της Βαρκελώνης

 

Γεννήθηκε στις 20 Απρίλη 1893 στο Μοντρόιγ, δηλαδή τη Βαρκελώνη. Ο πατέρας του ήταν χρυσοχόος και ωρολογοποιός. Σύμφωνα με την επιθυμία του τελευταίου, ο Μιρό σπούδασε σε εμπορικό κολέγιο και δούλεψε λίγα χρόνια ως λογιστής, μέχρι που υπέστη νευρικό κλονισμό. Έχοντας κάνει από μικρός μαθήματα σχεδίου, η κλίση του ήταν σαφής. Μετά την κατάρρευσή του οι γονείς του επέτρεψαν να γραφτεί στην καλλιτεχνική ακαδημία «La Lonja» στη Βαρκελώνη και στη συνέχεια στην Ακαδημία Γκαλί, από το όνομα του δασκάλου του Φρανθίσκο Γκαλί. Η σπουδή του ενίσχυσε το ταλέντο του και τον έφερε σε επαφή με το έργο του σπουδαίου αρχιτέκτονα Γκαουντί.

Μιρό - ο υπερρεαλιστής εικαστικός της Βαρκελώνης

Ο Κήπος του Χουάν Μιρό – Stop-motion & Κολλάζ | Πλαστελίνη

Η μύηση στον σουρεαλισμό

Πολύ σημαντικό για την εξέλιξή του ήταν το ταξίδι του στο Παρίσι το 1919. Εκεί, γνωρίζεται μεταξύ άλλων με τον Πάμπλο Πικάσο, τον Πάουλ Κλέε και τον Βασίλι Καντίσκι. Ιδιαίτερη επιρροή άσκησε πάνω του ο Μπρετόν, με τον οποίο εισήχθη στους σουρεαλιστικούς κύκλους του Παρισιού, συνυπογράφοντας και το σουρεαλιστικό μανιφέστο το 1924.

Στις αρχές της δεκαετίας του ’20, ο Μιρό ασχολείται με την τοπιογραφία, σε πίνακες όπως «Η φάρμα» και «Το οργωμένο χωράφι» (1923 -1924). Στη συνέχεια το καλλιτεχνικό του ιδίωμα αλλάζει, υπό την επιρροή των ντανταϊστών και των σουρεαλιστών. Γι’ αυτό γίνεται πιο ονειρικό, όπου τα περιγράμματα και το χρώμα μοιάζουν να έχουν τοποθετηθεί σχεδόν τυχαία.

 

Μετά από ένα ταξίδι του στην Ολλανδία, δέχθηκε μεγάλη επίδραση από την ολλανδική ζωγραφική του 17ου αιώνα. Παράλληλα, στη συνέχεια επέστρεψε σε πιο πειραματικές μορφές έκφρασης, ασχολούμενος επίσης με το κολάζ και το σχεδιασμό κοστουμιών μπαλέτου. Την ίδια εποχή το έργο του αρχίζει να εκτίθεται τακτικά στη Γαλλία και τις ΗΠΑ. Την περίοδο του Ισπανικού Εμφυλίου ο ίδιος υποστηρίζει καλλιτεχνικά τη Δημοκρατική Κυβέρνηση. Σχεδίασε, μάλιστα, μια τοιχογραφία για το περίπτερο της έκθεσης των Δημοκρατικών στη Διεθνή Έκθεση του Παρισιού το 1937. Ο τρόμος της περιόδου διακρίνεται και στον πίνακα «Κεφάλι Γυναίκας» του 1938, με τη δαιμονική έκφραση που αντικατοπτρίζει το φόβο της επικράτησης του φασισμού και του πολέμου.

Η αίσθηση ελευθερίας και ο εμφύλιος

Μιρό - ο υπερρεαλιστής εικαστικός της Βαρκελώνης

Joan Miró The Singer or The Singing Fish Artwork For Prints …

Ο ίδιος προέτρεπε σε συνέντευξή του στις παραμονές του εμφυλίου να αντιστεκόμαστε «σε όλες τις κοινωνίες αν στόχος τους είναι να μας επιβάλουν τις απαιτήσεις τους» και πως «η λέξη ελευθερία έχει νόημα για μένα, και θα την υπερασπιστώ με κάθε κόστος». Η εξέλιξη του εμφυλίου τον απογοητεύει και τον καθιστά σχεδόν ανίκανο να ζωγραφίσει, ενώ παράλληλα νιώθει ξεριζωμένος και γεμάτος νοσταλγία για την πατρίδα του.

 

Μετά τον πόλεμο πάντως, η φήμη του εκτοξεύεται, τα σχέδια, γλυπτά και πίνακες του εκτίθενται σε όλο τον κόσμο, ενώ ο ίδιος λαμβάνει σειρά διακρίσεων, μεταξύ άλλων για τη διακόσμηση δυο τοίχων του κτιρίου της Ουνέσκο στο Παρίσι, ενώ και το όψιμο έργο του έχει μνημειακό χαρακτήρα, με γλυπτά όπως εκείνα που έφτιαξε για το δήμο του Σικάγου και του Χιούστον, την περίοδο 1981 – 1982.

Ζώντας τη φοιτητική εξέγερση του Μάη του ’68 στο Παρίσι, της αφιέρωσε τον ομώνυμο πίνακα, νιώθοντας να τον συνεπαίρνει το κλίμα της εποχής. Στόχος του πίνακα, όπως έγραφε ήταν  να αποτυπώσει “Εξίσου το δράμα και την προσδοκία: τι ήταν και τι παρέμεινε από αυτή την αξέχαστη εξέγερση της νεολαίας”.
Το 1980 του απονεμήθηκε από την ισπανική κυβέρνηση το Χρυσό Μετάλλιο των Καλών Τεχνών, ενώ μια πλατεία στη Μαδρίτη μετονομάστηκε προς τιμήν του. Έφυγε από τη ζωή στις 25 Δεκέμβρη 1983. Μιρό – ο υπερρεαλιστής εικαστικός της Βαρκελώνης. Μιρό – ο υπερρεαλιστής εικαστικός της Βαρκελώνης

Πηγή: Katiousa.gr
Share.

About Author

Γεννημένος εν έτει 1969, στην Κέρκυρα, νησί ενός ανεκπλήρωτου νόστου. Επτάχρονος μετανάστης, εγκαταστάθηκε ακουσίως στην Πάτρα, διέπρεψε ως μαθητής Κλασσικού Λυκείου, και αποφοιτήσας, σπούδασε νεοελληνική Λογοτεχνία στα Ιωάννινα. Αγάπησε τα παιδιά των άλλων, μοιράστηκε μαζί τους την αγάπη της γλώσσας, και δεν έπαψε ν’ αναζητά όσους παρέμειναν παιδιά. Η ζωή του σχοινοβατεί ακατάπαυστα πάνω στο στίχο του Μίλτου Σαχτούρη: «Εγώ κληρονόμος πουλιών πρέπει έστω και με σπασμένα φτερά να πετάω».

Leave A Reply